Nedir
BEZELYE « Bitkiler
Baklagillerden bir bitki. İlk ve orta çağlardan beri bilinen bu bitkinin taze ,yeşil kabuğu ile taneleri, ya da yalnız taneleri yenir. Çoklukla ilkbaharda turfanda bir sebze olarak piyasaya çıkarılan bezelyenin çeşitli türleri vardır. Çiçekleri beyaz, menekşe renginde olabileceği gibi, boyu bodur, yarı yüksek, yüksek olabilir.
Bazı türlerinin yalnız iç taneleri yenebileceği gibi, bazılarının da yeşil kabuklarıyla birlikte iç kabukları yenebilir. Memleketimizde öbür sebzeler ve fasulye kadar olmamakla beraber bol miktarda yetiştirilmektedir.
IŞILDAK « Teknik
100 kilometreye kadar olan yerleri aydınlatan âletlere verilen ad. Işıldağın esası, bir yansıtma aynasının odak noktasına toplanan ışınlan paralel olarak yaymasıdır. Işıldaklar, bisiklet, deniz feneri, cep fenerlerinden kullanıldığı gibi bunların büyükleri askeri alanlarda kullanılır.
YENİÇERİLER « Teşkilatlar
Yeniçeri teşkilâtı Sultan Orhan zamanında kuruldu. Bu teşkilâta ilkin “yaya” adı verildi ve savaş zamanında bir akça gündelikle askere alınırdı. Savaş için teşkilâtlanan ve savaş bitince yurtlarına bırakılan askerlerden yeter fayda elde edilemeyince Çandarlı Halil Paşa yeni bir akerî teşkilât projesi hazırlamış, böylece Yeniçeri Ordusu da doğmuştur.Yeniçeriler, bir “Ocak”kabul edilmiş. Ocak ortalara, ortalar da zaman zaman Odalara bölünmüştü. Ortalar zaman zaman 100, 400 bazen 3000 e kadar yükselmiştir. Ortalar ilk zamanlarda bir bölük, sonra tabur, daha sonra alay seviyesine yükseltilmiştir.
Nitekim ilk kuruluşta 1000 kişilik bir mevcutla kurulan Yeniçerilik 1520 de 12.000 1595 de 45.000 e yükselmiş, 1789 da 110.000, 1808 de 140.000 kişiyi bulmuştur.
Ocağa alınan çocukların meydana getirdiği birliğe (Acemioğlan) adı verilmiştir. 20 yaşına basınca “ocağa” verilir, yeniçeri olurlardı. Yeniçeriler, yaya sınıfı teşkil eden askerlerdi.
İmparatorluk devrinde Ordu başlıca şu sınıflardan ve kısımlardan teşekkül etmekte idi.
1. Kapıkulu
2. Yerlikulu
3. Ordu esnafı
Kapıkulu: Askerliği meslek edinmiş,, gündelikli devşirmelerden olan askerlerdir. Yerlikulu: Savaş sırasında çağrılan erlerden kurulurdu. Ordu esnafı: Sermaye ve sanatlarını, ordu ihtiyaçlarına tahsis eden ve ordu ile savaşa katılanlardan meydana gelirdi.
Kapıkulu ise, yaya, atlı (Sipahi), Deniz (Tersane) askerlerinden meydana gelir.
Yeniçeri teşkilâtını yönetenler şunlardı:
Yeniçeri Ağası: Teşkilâtın en büyük komutanı idi. Ocaktan yetişerek liyakat gösterenler bu makama yükselebilirlerdi. Yeniçeri isyanları XVI. yüzyıl başlarında başlayınca, bu usul bırakılarak sarayın gözünün tuttukları bu mevkie getirildi. Ağalık Sarayı Süleymaniye'de idi. Buraya bunun için Ağa kapısı adı verilmiştir. Ocak işlerini görmek üzere bir Divan toplanırdı ki buna (Aga Divanı) adı verilirdi. Ağalar terfi edince Beylerbeyi veya Kaptanpaşa olurlardı. Vezir makamından Kâhya beyliğine yükselinirdi.
Sekbanbaşı Ağa: Ocaktan ve erlikten yetişirlerdi. Sekban ocakları bu ağaya bağlı idi. Yeniçeri ağası sefere gidince istanbul'un emniyetinden sorumlu olurve ona vekâlet ederdi.
Kul Kethüdası: Ağanın muavini idi. Kurmay başkanı vazifesinden sorumlu İdi.
Zağarcı Başı Ağa: 64 üncü Ortanın kumandanı idi. Bu orta Padişahla ava gittiğinden ağasına bu isim verilmişti. Samsuncu Başı: 71 inci ortanın bağı idi. İri av köpeklerine bakan ayı ve vahşi hayvan avında işe yarayan bu hizmetin ağası idi.
Turnacı Başı: 68 inci ortanın komutanı idi. Bu orta ,devşirme hizmetinde kullanılırlardı.
Haseki Ağa: 14, 49, 66, 67 inci Ortaların başları idi. Selâmlık merasimlerinde vazife alırlar, padişahın sağ ve solunda yürürlerdi.
Başçavuş Ağa: Beşinci bölük ortasının komutanı ve bütün ocağın idare âmiri idi. Kethüda Beyden sonra gelen bir payeye sahipti.
Muzhir Ağa: Sadrazamın maiyeti olan bölük ortasının kumandanına verilen addı. Vezirin divan hizmetinde memurdu.
Kethüdayeri Ağa: Herhangi bir ortanın kumandanı bu vazifeye verilebilirdi Muhzirden sonra gelen bir rütbe ve makamdı.
Yayabaşı Ağa: Orta kumandanlarının en kıdemlisi idi ve ocak demirbaş eşyasından sorumlu idi.
Bölukbaşı Ağa: Bölük ortalarının en kıdemli komutanı idiler.
Solakbaşı Ağalar: 60, 61, 62, 63 üncü Cemaat ortalarının komutanları İdiler.
Ocak İmamı: Ağa kapısında namaz kıldırırdı.
Yeniçeri efendisi : Ocağın kayıt ve künye işleriyle uğraşırlardı.
MADE İN « Sanayi ve Ticaret
“... de yapılmıştır” anlamına gelen ve bir malın yapıldığı yeri gösteren formül. “Made in Turkey= Türkiye' de yapılmıştır” gibi.
GERMİYANOĞULLARI « Tarih
Batı Anadolu'da Selçuklu Devleti'nin yıkıldığı sıralarda batıya doğru gelişen Türk fetihlerinin meydana çıkardığı Anadolu beyliklerinden biri. Germiyanoğulları, Selçuklu Devleti'nin emirlerinden olduğu sanılmaktadır. 1300 yıllarına doğru Yakup Bey tarafından kurulmuş, tur. Yakup Bey'den sonra gelen oğlu Mehmet Bey ve Süleyman Şah, beyliklerinin kuruluşu sırasında çeşitli kargaşalıklarla uğraşmışlar, Germiyanoğulları beyliği, İkinci Yakup Bey'in Yıldırım Bayezit tarafından yakalanarak esir edilmesi üzerine son bulmuştur. Ancak, Ankara Savaşı yenilgisinden sonra Yakup Bey, yeniden beyliğinin başına geçmiş 1428 yılında erkek evlât bırakmadan ölmesi üzerine de Murat II. zamanında Osmanlı sınırlarına katılmıştır.
NAZMİ ZİYA (1881 - 1937) « Türkiye Coğrafyası
Tunceli iline bağlı bir ilçe. Yüzölçümü 557 kilometrekare, nüfusu 12.075 dir. İlçe yüzeyi çok engebeli dağlık alanlardan ibarettir. Hayvancılık ve hayvan ürünleri, halkının başlıca geçim kaynağıdır.İlçenin merkezi 1.136 nüfuslu Nazımiye kasabadır.
