Nedir
MEDDAH « Eğlence
Eskiden Türkiye'de kahveler ve salonlarda halka hikâyeler söyleyen, olayları olmuş ya da oluyormuş gibi canlandırarak anlatan sanatkârlara verilen ad. Sahnesi ve kişileri olmadan yapılan bu anlatımlar çoklukla el hareketleri ve şive taklitlerine dayanırdı. Meddah, halkın karşısında yüksekçe bir yerde oturur; ilkin padişaha dua ettikten sonra “zaman, zaman içinde; kalbur, saman içinde” diyerek hikâyesine başlardı.
ÇAĞRIŞIM « İnsan
Düşüncelerin, sebep, tesir yer zaman ve sonuç bakımından aralarında bulunan birlik, benzerlik ya da karşıtlık gibi bağıntılar dolayısıyla birbirini hatırlatması olayına verilen ad. Duyu organlarımıza gelen uyarıcılar, bizde bir takım intibalar meydana getirirler. Bu intibalar, aynı uyarıcıların tekrarı ile bir takım imaj ve tasavvurlar haline gelirler. Uyarı zihinde birbirine bağlı olan bu tasavvurlardan birinin alanına girince, kendine bağlı olan diğer tasavvurları da çekip bilinç alanına girmesi olayı meydana gelir. Çağrışım olayının meydana gelmesi de böyle bir durumda olur.
Çağrışım olayları, belli kanunlara göre meydana gelirler: Mekânda yakınlık, mekân yönünden birbirine bitişik ya da yakın olan şeylerden meydana gelen tasavvurlar birbirine bağlanırlar ve birbirlerini davet ederler. Zamanda yakınlık, birbiri ardı sıra gelen ya da zaman bakımından birbirine yakın olan algılardan meydana gelen tasavvurlar, birbirine bağlanıp bir “tasavvurlar zinciri” meydana getirirler. Benzeyiş, çağrışıma sebep olan kanunlardan biridir. Birbirine benzeyen tasavvurlar, birbirine bağlanırlar ve bunlardan biri hatıra gelince öbürleri de gelebilir. Karşıtlık, birbirinin karşıtı olan tasavvurlar da birbirini karşılıklı olarak davet ederler.
ÇAYKARA « Türkiye Coğrafyası
Trabzon iline bağlı bir ilçe. Yüzölçümü 661 kilometrekare, nüfusu 38.650 dir. Yüzeyi genel olarak dağlıktır. Bu dağlık yöreler, derin vadilerle yarılmıştır. Tarım yapılan alanlar azdır. Endüstri bitkilerinden yalnız kenevir ekilir. Fındık, önemli bir gelir kaynağıdır. İlçe merkezi, 1.100 nüfuslu Çaykara kasabasıdır.
MANTARLAR « Bitkiler
Tatlı bitkilerden bir sınıf. Kök, sap, yaprak gibi organları yoktur. Şapkalılar, küfler ve birhücreliler olmak üzere üç takıma ayrılırlar.
Şapka mantarlar, kırlarda, nemli çayır ve gübreliklerde yetişen, renk renk şapkalarıyla görülen mantarlardır. Toprak üstü bölümleri bir sap ile değişik renkli bir şapkadan ibarettir. Bu takımın mantarları, yiyecek olarak kullanılır. Zehirli ve zehirsiz cinsleri vardır. Zehirli olanların üzerleri lekelidir ve gümüş kaşığı karartır.
Küf mantarlar, bunlar daha çok miçelyum ipliklerden meydana gelmiş mantarlardır. Patates, ekmek, peynir gibi yiyeceklerin üzerinde yaşayarak onları küflendirirler. Pek çok çeşitleri vardır. Son yılların en faydalı ilâçlarından olan Antibiyotikler (Penisilin, Streptomisin, Kloromisetin) küf mantarlarından elde edilirler.
Rirhücteli mantarlar, ancak mikroskopla görülebilen mantarlardır. Bunların en önemlisi bira mayasıdır.
SARDUNYA « Bitkiler
Sardunyagillerin örnek bitkisi. Aynı adla anılan iri ve güzel kokulu çiçekleri dolayısıyla saksılarda ve bahçelerde yetiştirilir.
CAİZE « Tarih
Eski şairlerin yazdıkları övgüler karşısında aldıkları para ve armağan. Doğuda genel olarak çok revaçta olan caize vermek usulü, Osmanlılarda da yer etmiş, Osmanlı padişahları ve sadrazamları tarafından, övgü yazan şairlere çeşitti armağanlar, para verilmiş ve bazılarına da devamlı aylık bağlanmıştır.
