BAŞLIK

BAŞLIK « Toplum ve Toplum Yapısı

Erkek ve kadınların başlarını örtmek için kullandıkları çeşitli şekilde örtüler. Bunlar her millete ve zamanlara göre değişmiş, çeşitli biçimler almışlardır.

Başlıklar ,aynı zamanda bir milletin, bir sınıf halkın alâmeti olarak kullanıldığından, şekilleri gelenek halini almış, bir çok milletlerde bunlara dinî bir özellik verilmiştir. Bu sebepledir ki, başlıklar, milletlerde büyük bir devrim olmadıkça değişmemişlerdir.

Sümerler’in, Asurlar’ın, Mısırlıların başlıkları yüzyıllarca devam etmiş o milletlerin birer alâmeti sayılacak şekilde belirli ve değişmez olmuştur. Türklerin Orta Asya'da giydikleri başlıklar çoklukla posttan yapılmıştır. Osmanlı Türklerinde ise başlıklar, çeşitli devirlerde, değişik biçimler almıştır. Bunlara, başı örten anlamına “serpuş” denilmiştir. Başlıklara, şekilleri ne göre ayrı ayrı adlar verilmiştir. Pos tekiden olanlara “kalpak”, tepesi sivri olanlara “külah”, yuvarlak ve şişkince olup üzerlerine bez sarılanlara “kavuk”, kafayı örtecek kadar küçük olanlara “takke” denilmiştir.

Osmanlılar'da Tanzimat'a kadar bir çok başlık şekilleri kullanılmıştır. Bunlar çoğu zaman birer resmî işaret sayılmıştır. Her erkek, kendi sınıf ve mevkiine göre serpuş giymiştir. Sadrazamların, şeyhlerin, hocaların esnafın,

yeniçerilerin belli başlıkları olmuştur. Fakat Tanzimat’tan sonra çeşitli başlıklar yalnız din adamları tarafından

giyilmiş, başlık olarak yalnız “fes” kabul edilmiştir. Cumhuriyetin ilânından sonra ise, şapka devrimi ile fes ve çeşitli başlıkları giymek yasak edilmiş, bunların yerine bütün medenî dünyanın giydiği "şapka" kabul edilmiştir.