Toplum ve Toplum Yapısı

GÖÇLER

Bir kişinin, bir ailenin, bir toplumun bulundukları yeri (ev, şehir, bölge, yurt) terk ederek başka yerlere gitmeleri, yerleşmeleri. Göçlerin, çeşitli sebepleri vardır. Kişilerin ve ailelerin yerlerini değiştirmeleri çoklukla Özel sebeplerle ilgilidir. Fakat toplumların yaptığı büyük göçler, tarihin konusu içine giren ve etkileri büyük olan göçlerdir. Toplumların yaptığı büyük göçlerin başlıca sebepleri şunlardır: 1 – Bir […]

BAŞLIK

Erkek ve kadınların başlarını örtmek için kullandıkları çeşitli şekilde örtüler. Bunlar her millete ve zamanlara göre değişmiş, çeşitli biçimler almışlardır. Başlıklar ,aynı zamanda bir milletin, bir sınıf halkın alâmeti olarak kullanıldığından, şekilleri gelenek halini almış, bir çok milletlerde bunlara dinî bir özellik verilmiştir. Bu sebepledir ki, başlıklar, milletlerde büyük bir devrim olmadıkça değişmemişlerdir. Sümerler’in, Asurlar’ın, […]

ŞEHİR

İnsanların oturduğu, birçok sokaklı ve birçok evli yerlerin en büyüğü. Türkiye‘de, insanların barındığı alanlar, barındırılan insan sayısına göre, “köy” “kasaba” ve “şehir” bölünmesine uğramıştır. Nüfusları 150 – 2.000 arasında olan yerlere “köy” denilmektedir. Nüfusları 2.000 25.000 arasında olanlara “kasaba”, 25.000 den fazla olanlara “şehir” adı verilmektedir. Türkiye‘de, nüfusu 50 – 100 bin arasında olan şehirler […]

GREV

Önceden kararlaştırılmak suretiyle toplu bir halde işin bırakılması. İş yerinin terk edilmesi. Grev, bir iş yerinde meydana gelebileceği gibi, birçok iş yerlerinde birden meydana gelebilir. Greve katılanlar ya iş yerine hiç gelmezler, ya da geldikleri halde çalışmazlar. Grevlerin birçok sebepleri arasında başlıcaların dan biri, işçilerle işverenler arasında çıkan çeşitli anlaşmazlıkların, işe devam etmeme tehdidi ile […]

BAYRAM

Bir dince ya da milletçe kutlu sayılan gün. Hep bir arada, sevinç içinde kutlanılan bayram, Türklerde daha çok İslâm dininin kabul edilmesinden sonra yerleşmiştir. Bu bakımdan, bugünkü müslüman Türklerde bayram denince, çoklukla öbür müslüman kavimlerle birlikte kutlanan Ramazan ve Kurban bayramları akla gelir. Fakat, bayram deyimi, bugün bazı büyük millî günler için de kullanılmaktadır. Bugün […]

SİGORTA

Bir şeyin, ya da bir kimsenin kazaya uğraması ihtimaline karşı, böyle bir hal olduğunda ,bir tazminat alınabilmesi için, önceden alınan tedbirlere verilen ad. Sigortalar, gerek olarak, zorunlu ve sorunsuz sigortalar olmak üzere ikiye ayrılırlar. Zorunlu sigortalar, Ticaret Kanununda sözü edilen sigortalardır. Sigorta işleminin olabilmesi için tarafların belli şartlar içinde anlaşmaya varmaları gereklidir. Bu sigortalar, ya […]

DEVRİM

Bir toplumda pek kısa bir zaman içinde meydana gelen temelli ve önemli değişiklik. Devrimlerin olması siyasî, iktisadî, toplumsal şartlara bağlıdır. Bir toplumdaki düzenlerin, çağın anlayışı ile bağdaşamadığı zamanlarda, ya bir siyasi kurum ve şahıs tarafından meydana gelir, ya da çeşitli toplumsal hareketler sonucu belirir. Fakat, toplumda, pek kısa zamanda meydana gelen temelli bir değişiklik olmasına […]

HARAÇ

Kelime anlamı olarak, zor altında toprağın ürününden ya da çalışan kölelerin emeğinden alınan (şey). Sonraları, toprak mülkiyeti sebebi ile devletçe, toprak sahiplerinden alınan vergi anlamına gelmiştir. Dinî anlamda ise, Müslüman olmayanların ödemekle zorunlu oldukları vergi anlamında kullanılmıştır. Osmanlı İmparatorluğu’nda bu anlamda kullanılan haraç, İki türlüdür. Biri, insanların şahsından alınan “Harac-ı ruus” ya da ”baş vergisi” […]

BEYİN TEMİZLİĞİ

İnsanların görüşlerini değiştirme işlemi. Bu deyim, önceleri, savaştaki esirlerin Batı dünyasına ait politik görüşlerinin değiştirilmesi için komünist idareciler tarafından kullanılmıştır. Bugün, daha geniş anlamda olmak üzere, bir savaş esirinin görüşünü değiştirmesi, kendisini esir edenlerin görüşlerini kabul etmesi, bir suçlunun işlediği suçu itiraf etmesi karşılıklarında kullanılmaktadır. Kanaat, görüşler ve şahsiyetin değişikliği ile ilgili bu durum, çoğu […]