Nedir
ANGLOSAKSON « Tarih
Beşinci yüzyılın ortalarında Britanya'yı istilâ etmeye başlayan Anglar, Saks'lar ve Jut'lara verilen ad. Bu kavimler, bugünkü İngiliz milletinin çekirdeğini meydana getirmişlerdir.
Ang'lar, Thames nehrinin kuzey kısımlarına, Saklar, aynı nehrin güney kısımlarına, Jut'lar da Kent bölgesine yerleşmişlerdir. Bunlar, yerleştikleri bölgede birçok küçük krallıklar kurmuşlar, sonunda Wessex Kralı Egbert (802.839) genel birleşmeye yol açmıştır.
MENEKŞE « Bitkiler
Menekşegillerin örneği olan bitki. Yürek biçimini andıran yaprakları sapsız olduğu için hemen hemen hiç boy vermez. Çiçekleri, küçük, değişik koyu renklerde ve güzel kokuludur. Menekşe, hemen her bahçede bulunan bir süs bitkisidir.
PSİKOLOJİ « Bilim ve Sanat
Duyum, heyecan, düşünme gibi olguları ve bunların kanunlarını inceleyen bilim; ruhbilim. Psikolojinin öbür bilimlerden önemli ayrıntıları vardır. Bu ayrıntılar da psikolojik olaylarda kendini gösterir. Psikolojik olaylar, doğrudan doğruya bilinir, kişiseldirler, uzaysızdırlar ve doğrudan doğruya ölçülemezler. Psikoloji, bu olayları sübjektif (içebakış) ve objektif (deneyler, bilinebilen olaylar) yönleri ile inceler.
Psikoloji, eski devirlerde, Tanrı bilimciliğin etkisi altında kalan, psikolojik olayları “ruh” a bağlıyan bir bilim olarak kalmış, yakın zamanlarda deneysel ve müspet bir bilim haline gelmiştir.
BASEDOW HASTALIĞI « Sağlık
Tiroit bezlerinin fazla çalışmalarından ileri gelen bir hastalık. Alman hekimi Karl von Basedow (1799 - 1854) tarafından bulunduğu için onun adı ile anılır.
Bu hastalıkta tiroit dokusunda irileşme ve artma görülür. Gözler dışarıya fırlar ellerde ve ayaklarda titremeler baş gösterir, çarpıntı artar ve hastalar fazla terlemeden,, heyecanlanmadan yakınırlar.
En çok orta yaşlarda ve çoklukla erkeklerde görülen bir hastalık olan basedow hastalığının, hekim tedavisi ya da ameliyatla iyi olması mümkündür.
BUHARLAŞMA ISISI « Kimya
Bir gram sıvıyı, o sıvının özel kaynama sıcaklığında, sıvı halinden buhar haline geçmesi için gerekli olan ısı enerjisine verilen ad.
Normal basınç altında kaynama noktalarında buharlaşma ısıları, her madde için bellidir. Aşağıda bazı maddelerin buharlaşma ısıları (Kal/gr.) cinsinden verilmektedir.
Su (538.9), Amonyak (321), Alkol (202), Benzol (92), Kloroform (61), Çinko (400), Gümüş (517), Civa (68).
TENKİD « Edebiyat
Bir sanat ya da fikir eserinin özünü veyahut yapılışını anlatan, onun değer ve değersiz taraflarını, toplumun fikir ve sanat gelişimindeki yerini örnekler ve vesikalarla belirten yazılara verilen ad.
Tenkidci, incelediği eser karşısında bir bilim adamı gibi büsbütün tarafsız kalamaz; vesikaları ve devrin genel kanaatini göz önünde bulundurmakla beraber, eserin güzel, çirkin, doğru, yanlış taraflarını kendi görüşüne göre belirtir. Tenkidci, yazısına kendi kişisel duygu düşüncelerini de kattığı için, tenkid yazları başlı başına bir fikir ve sanat eseri değerini kazanır.
Tenkid Batı edebiyatında çok gelişmiş bir edebiyat türüdür. En ünlü tenkidciler, Fransız edebiyatında Bolea Sainte Beuve, Taine'dir.
Türk edebiyatında tenkid türünde eserler Tanzimat'tan sonra yazılmaya başlanmıştır. Bu yolda yazanların başlıcaları, Tanzimat edebiyatında Namık Kemal, Recaizade Mahmut Ekrem. X yüzyıl edebiyatında Nurullah Ataç'tır.
