Nedir
DENİZKIZI « Mitoloji
Belden yukarı kız, belden aşağısı balık şeklinde tasavvur edilen bir masal mahlûku. Yunan mitolojisindeki “Siren” lerden çıkma bir tasavvurdur. Nehir tanrısı Akheleus'un kızları olan Sirenler, Demeter'in kızı Persephone' nin kaçırılmasını önlemedikleri için, tanrıça Demeter tarafından yarısı hayvan, yarısı insan şekline sokulmuşlardır. Bunların sesleri çok güzeldi. Uzaktan bunların seslerini işiten gemiciler, işlerini bırakıp dinlerler ve bu yüzden de gemileri karaya vururdu.
ÇOCUK « İnsan
İnsan yavrusuna (kız ya da erkek) verilen ad. Genel olarak doğumun başlangıcından 14 yaşına kadar devam eder. Pratik olarak çocukluk devirleri şu şekilde ayrılır:
1 - Yeni doğum devri (neonatal devir) : 1 -14 günlüğe yâni çocuğun göbeğinin düşmesine ve göbek yarasının iyileşmesine kadar geçen zamandır. Çocuğun intra-uterin hayattan, ekstra uterin hayata geçmesi bakımından önemlidir. Çocuk sağlık korunmasının ilerlemesine rağmen bütün çocukluk çağına ve ilk yaşa nispetle ölümün en fazla göründüğü devirdir. Annenin gebelik ve doğum sırasında geçirdiği hastalıklar, erken doğum, doğum travması, doğumdan sonra alınan noksan tedbirler, solunum ve mide - barsak bozuklukları, ölüm nispetine etki yapan faktörlerdir.
2 - Süt çocuğu devri ya da emen çocuk devri : Doğumdan birinci yaşın sonuna kadar olan devir, emen çocuk ya da süt çocuğu devridir. Bu devrede çocuğun boy ve kilosunun artması, statik ve psişik fonksiyonlarının gelişmesi önem gösterir. Süt çocuğunun yaşama şansı, anne memesini alabilmesine ya da uygun bir beslenme metodunun uygulanmasına bağlıdır. Bu devre de çocuk sıhhatinin önemli bir devresidir. Solunum sistemi hastalıkları, bulaşıcı bazı hastalıklar süt çocuğu ölümünde rol oynarlar. Genel olarak bu devrede çiçek, boğmaca, difteri, tifo ve B.C.G aşıları tatbik edilir.
3 - Küçük çocuk ya da oyun çocuğu devri : Süt çocuğu devrinin sonundan 5 yaşma kadar sürer. Okula hazırlanma devri de denebilecek olan bu zaman, özellikle çocuğun terbiyesi bakımından önemli bir devirdir. Bu devrede ölüm, ilk iki devreye nazaran daha azdır. Bu devrede gelişme yavaş olmakla beraber
fizik faaliyetinde artma ve öğrenme kabiliyetinde hızlanma görülür. Çocuğun sağlığı bakımından bu devrede difteri boğmaca gibi aşılar birer defa daha tekrar edilmeli, tifo aşısı her yıl yapılmalıdır.
4 - Okul devresi : 5 - 14 yaşına kadar olan zamandır. Bu devre, devamlı bir gelişme devresidir. Zekâ bu devrede gelişmeğe başlar. Fakat bu devir, o. kul çocuklarının bir arada bulunmaları dolayısı ile bulaşıcı hastalıklara ve tüberküloza yakalanma devridir. Romatizma da, ilerdeki kalp hastalıklarına sebep olabilmesi bakımından önemlidir Belkemiği eğrilikleri, çeşitli yaralanmalar görme bozuklukları, apandisit bu devirde oldukça çok görülür. Fiziki gelişmeler yanında, psişik gelişmeğe de çok önem vermek gerektir. Ev hayatından o kul hayatına geçen çocuğun yetiştirilmesi, gelecek yıllardaki fizikî ve psişik karakterinin teşekkül etmesinde başlıca rolü oynar.
KAHVE « Bitkiler
Sıcak iklimlerde yetişen bir ağaç ve meyve çekirdeği. Çekirdek kavrulup dövüldükten sonra kaynatılıp içilir. Sinirlere hareket, zihne uyanıklık ve canlılık verir. İçindeki kafein maddesinden dolayı, kahvenin ilkin Habeşistan'da bir rastlantı sonucu bulunduğu söylenir. Bütün dünyaya da Arabistan aracılığı ile yayıldığı sanılır. Kahvenin Türkiye'de yayılması XVI. yüzyılda Kanunî Süleyman zamanındadır. Fransa ve öbür ülkelerde de XVII. yüzyılın sonlarına doğru yayılmağa başlamıştır. Bugün en çok kahve yetiştiren ülkelerin başında Brezilya gelmektedir.
ŞEYH SAİT AYAKLANMASI « Tarih
Cumhuriyetimizin ilk yıllarında, dini, siyasî ihtirasa âlet ederek yapılmış ayaklanmalardan biri. Doğu Anadolu'da, Genç kasabasına bağlı bir köyde oturan ve Nakşibendi tarikatının şeyhi olan Şeyh Sait, Genç Türk Cumhuriyetine başkaldırarak Doğu'da liderliği altında bir devlet kurmak için harekete geçmiş ve din elden gidiyor parolası ile kendisine topladığı taraftarları ile 11 Şubat 1925 tarihinde ayaklanmıştır. Ayaklanan Şeyh Sait taraftarları halk arasında süratle genişlemiş ve geri kafalıların da katılması ile gittikçe büyümüştür. Genç kasabası alınmış, Elâzığ ve Diyarbakır şehirleri, bu çapulcular tarafından kuşatılmıştır. Fakat, hükümet kuvvetleri Cumhuriyete başkaldıran bu gericilerin daha fazla ilerlemelerine engel olmuş ve çok geçmeden;, Şeyh Sait'in liderliğindeki bu ayaklanma hareketi bastırılmıştır. Yakalanan Şeyh Sait ve ayaklanmanın ileri gelenleri, İstiklâl Mahkemesince yargılanmışlar ve idama mahkûm edilmişlerdir. Hareketin lideri olan Şeyh Sait, kurmak İstediği Kürdistan devletinin başşehri yapacağı Diyarbakır'da asılmak suretiyle idam edilmiştir.
GUYAN « Dünya Coğrafyası
Güney Amerika'nın kuzeydoğusunda Atlas Okyanusu kıyılarında bir bölge Venezuelâ, Büyük Britanya, Fransa ve Hollanda arasında bölünmüştür. Bölgenin genel nüfusu 848.000 dir. Guyan'da altın, boksit, elmas madenleri bulunmakta, kahve, şekerkamışı üzüm yetiştirilmektedir.
BARLOW HASTALIĞI « Sağlık
En çok anne sütü emmeyen ve anne sütünde C vitamininin az olduğu zamanlarda, bu sütle beslenen çocuklarda görülen bir çocuk hastalığı, Barlow hastalığı çocuk vücuduna C vitaminin az girmesi ya da hiç girmemesi hallerinde görülen bir hastalıktır. 8-13 aylık çocuklarda çok görülür. Sinsi olarak başlayan hastalık, kemiklerde çeşitli bozuklukların belirmesi ile önemini arttırır ve ilerlemesi halinde de tam skorbüt meydana gelir.
Hastalıktan korunma ve tedavi ö vitamini noksanlığını ortadan kaldırmakla olur.
