Nedir

GÜL « Bitkiler

Güller familyasının örneği olan çiçek ve onun ağaç ya da fidanı. Çiçeklerin en güzeli ve en çok çeşitlisidir. Rengi, kokusu, biçimi, boyu bakımından 4.000 kadar çeşidi bulunduğu söylenir.

Renklilerinin güzelliği ve kokusunun hoşluğu sebebi ile bir süs bitkisi olmasının yanında, çok güzel kokulu yağı bulunması sebebi ile parfümeride başta gelen ilk maddedir. Ayrıca çiçek yapraklarıyla, reçel, tatlı, şurup ve likör yapılır.

Parfümeride (esansçılıkta) kullanılan gülyağı önemli bir ticaret maddesidir. Memleketimizde özellikle Isparta ve Burdur'daki geniş gül bahçelerinde oldukça bol miktarda gül yağı elde edilmektedir.

Çiçeklerinin şekilleri bakımından yassı güller ,kadeh gülleri, gelişi güzel güller, yuvarlak güller, bölmeli güller kat kat güller olmak üzere altı bölümde toplanır.

SLENTEKELER « Hayvanlar

Vücutları gastrula safhasında kalmış ve hepsi de suda yaşayan hayvanlardır. Genel olarak ışınsal simetrileri vardır. Vücutları dışderi ve içderi olmak üzere iki tabakadan yapılmıştır. Bir kısmı suda serbest olarak yüzerler. En önemli tipleri medüz ve polip'tir.

ADEN « Dünya Coğrafyası

Arabistan yarımadasının güney batısında. Babülmendeb boğazının 180 kilometre doğusunda ve çorak bir yarımadada bulunan bir kıyı şehridir. Doğu Asya'dan gelen gemiler için önemli bir kömür alma istasyonudur. Hint yolu 1839 yılında İngilizler tarafından alınmıştır. İ927 den beri İngiliz Sömürgeler Bakanlığına bağlıdır.

Himaye bölgesi ile birlikte yüzölçümü 290.200 kilometrekare ve nüfusu 155.000 tir. Belli başlı ihracat maddeleri tütün, tahıl, tuz, kahve ve şekerdir. Ticaret çoklukla transit ticaretidir.

BİR HÜCRELİ BİTKİLER « Bitkiler

Bazı yazarlar tarafından protofitlere (protophyte) verilen ad.

DEVŞİRME « Tarih

Yeniçerin ocağında, Hıristiyan çocuklarından alınacaklar toplama işi ve bu şekilde ocağa alınan askere verilen ad. Devşirme usulü Yeniçeriliğin kurulması ile büyük gelişmeler kazanmıştır. İlk zamanlarda yeniçeri olacak delikanlılar, savaşlarda ele geçirilen esirler arasında beşte bir olarak seçilen gençlerden ayrılmak suretiyle alınır, ve bunlara “pençik oğlanı” denirdi Devşirme Kanunu Murat II. zamanında yapılarak ilkin Rumeli’ye, sonraları Anadolu’ya tatbik edilmiştir.Devşirmeler ordunun gösterdiği ihtiyaca göre, üç, beş ya da yedi yılda bir yapılırdı. Sekiz ile yirmi yaş arasında olan ve temiz aileden gelme gençlerin bünye ve sıhhat bakımından sağlam olması göz önünde tutularak seçilir ve bunlar özel olarak yetiştirilmek suretiyle Osmanlı ordusunun çeşitli bölümlerin de kullanılırdı.

AŞIK EDEBİYATI « Edebiyat

XV. yüzyıldan sonraki Türk halk edebiyatı geleneğinde, “âşık” diye adlandırılan sanatçıların meydana getirdikleri eserlerin bütününe verilen ad. Âşık edebiyatı XV. yüzyılın ortalarından günümüze kadar edebiyatımızın bir kolunu meydana getirir.

Tarih : Eski Türklerde; Âşık edebiyatının yerini tutan iki gelenek vardı: Dinî mistik halk edebiyatı ve destan geleneği.

Eski çağlarda, destanları anlatan â-şık'lara “ozan” denirdi. Ozanlar, göçebe hayatı yaşamakta olan Türk kavimleri arasında dolaşırlar, ellerindeki “kopuz” adlı sazlarını çalarak geçmiş kahramanların maceralarını anlatırlardı. Dede Korkut kitabı, destanî hikâyecilik sanatının son ürünlerinden biridir. Türklerin İslâmlığı kabul etmesinden sonra sözlü Âşık edebiyatı geleneği, dinî-mistik bir özellik kazanmıştır. Bu edebiyatın Anadolu'daki ilk zengin örnekleri Yunus Emre'nin şiirlerinde görülür.

Bu iki gelenekten sonra asıl kendi özellikleriyle Âşık edebiyatı Anadolu'da

XV. yüzyılın sonlarında gelişmeye başlamıştır. Bir taraftan din konularında cüretli tasavvuf görüşlerine dayanan mizahlı, nükteli Bektaşi şiirinin temeli kurulurken, bir taraftan da asıl karakteristik din dışı âşık edebiyatı da bu yüzyıllarda büyük bir gelişme kaydetmiştir.

XVI. ve XVII. yüzyıllarda yetişen Kul Mehmet, Öksüz Dede, Köroğlu, Kul Mustafa, Gevheri. Âşık Ömer, Karacaoğlan gibi şairlerle Âşık edebiyatı Anadolu'da büyük bir gelişme göstermiş, hattâ bazı halk şairleri, Âşık geleneğinin çerçevelerini aşmışlar, Âşık edebiyatının temsilcisi olmakla beraber, Türk edebiyatının da büyük şairleri arasında sayılmağa hak kazanmışlardır. XVIII. yüzyıl Âşık edebiyatı, daha önceki yüzyıllardaki kadar kuvvetli şahsiyetler yetiştirmemesine rağmen, aynı özelliklerle devam etmiş XIX. yüzyılda ise Dertli, Seyranî, Dadaloğlu, Erzurumlu Emrah gibi şairlerle geniş alanlara yayılan bir edebiyat olmuştur. Bu sanatçılar, Âşık edebiyatı geleneğinin daha da canlanmasını sağlamakla kalmamışlar, ölümlerinden sonra da kişilikleri unutulmayan ünlü sanatçılar olmuşlardır.

XIX. yüzyılın sonlarından itibaren Âşık edebiyatı geleneği, İstanbul'da yerini başka bir geleneğe semaî kahveleri geleneğine bırakmıştır. Millî edebiyat akımı başlarken Âşık edebiyatı, aydın zümrenin şiir anlayışına etki yapmış. Rıza Tevfik,, Ziya Gökalp gibi şairler yeni konuları Âşık edebiyatının tekniği ile ifade etmeği denemişlerdir. Cumhuriyetin ilânından sonraki şiir akımlarında halk şiirinin, bu arada Âşık. edebiyatının pek çok etkisi olmuş, fakat halk şiirini taklit etmeye ve halk şiir dilinin ifade imkânları ile modern şiirin zenginleşmesine yol açan yeni şiir akımlarımız doğmuştur.

Âşık edebiyatı geleneği zamanımızda eski özelliği kaybetmesine rağmen, bugün de orjinal eserler yaratanlara Taslıyoruz. Şarkışlalı Veysel, Yusufelili Huzûrî, Ali İzzet, Âşık İhsanı, Dursun Ceylânî gibi âşıklar.

Özellikleri: Âşıkların yarattıkları ve çevrelerine naklettikleri eserler, hikâye ve şiir olmak üzere başlıca iki türe ayrılır.

Halk hikâyeleri adı verilen âşıkların anlattıkları hikâyeler, nazım-nesir karışığı özel bir şekil gösterir. Kahramanlık hikâyeleri, âşık hikâyeleri, bazı halk şairlerinin hayatlarını anlatan hikâyeler bu çeşidin başlıca gruplarıdır. Bu hikâyelerde anlatma sanatının olduğu kadar, çalma hünerinin de önemli yeri vardır.

Âşık edebiyatı şiiri konu bakımından a) Destanlar (tarihî önemi olan olayları, âşıkların çevresi için üzerinde durmağa değer sel, yangın gibi olayları konu edinen uzunca manzumeler), b) taşlamalar (yergi şiirleri), c) Güzellemeler (aşk şiirleri, tabiat tasvirleri), ç) Ağıtlar (bir ölüm sebebiyle söylenmiş şiirler), d) Koçaklamalar (kahramanlık ve savaş şiirleri), e) Muammalar (bilmeceye benzer şiirlerle bunların cevaplarından ibaret manzumeler), f) Ahlâkî konuları işleyen manzumeler gibi çeşitlere bölünür.

Bu manzumeler, daha çok heceli şekiller içinde işlenmiştir. Her manzume çeşidine göre hece şekilleri değişmeler gösterirse de genel olarak durakları 6 + 5 ya da 4+4+3 olan 11 ili, ya da durakları 4+4 olan 8 li ve dörder mısralı kıtalar meydana gelen şekiller kullanılmıştır.

Aslında bir sözlü gelenek olan gelecek nesillere ya sözlü kaynaklarla, ya da yazılı kaynaklarla geçen Âşık edebiyatı Türk şiirinin başlıca kıymetlerinden birini meydana getirmektedir.

Destekliyoruz arkadaş - arkadas - partner - partner - arkadaş - proxy - yemek tarifi - powermta - powermta administrator - Proxy