Nedir
DOĞU ANADOLU BÖLGESİ « Türkiye Coğrafyası
Türkiye'yinin coğrafya bölgelerinden biri. Anadolu’nun doğu sınırlarından başlar ve batıya doğru daralarak uzanır. En geniş ve yükseltisi en fazla olan bölgelerden biridir.
Yüzey Şekilleri :Bu bölgenin, her şeyden önce göze çarpan özeliği, çok yüksek olmasıdır. Ortalama yükseklikli 1.800 - 2.000 metre arasındadır. Yüzey sekilerini, ana çizgileriyle doğubatı doğrultusunda uzanan sıradağlarla, bunlar arasında kalan daha alçak havzalar meydana getirir. Sıdağlar, Tunceli bölgesinde birbirine yaklaşarak bir düğüm meydana getirirler. Bunun doğu ve batısında dağ sırları birbirinden uzaklaşarak aralarında alçak alanlar meydana getirirler.
İklim : Bu bölgenin iklimi, şiddetli karasaldır. Yağışlar genel olarak azdır. Az yağış olan havzalar ve nispeten alçak platolar steple kaplıdır. Bununla birlikte çukur ovalarda yazlar oldukça sıcak geçer.
Sular : Doğu Anadolu'dan çıkan nehirlerin bir kısmı (Kura, Araş) Hazar denizine, bir kısmı da (Dicle, Fırat) Basra körfezine dökülür. Allahüekber dağından çıkan Kura nın yalnız bir bölümü topraklarımızdadır. Araş da Bingöl dağlarından doğar, bir kolu olan Arpa çayı ile Ermenistan la aramızdaki sınırı meydana getirir ve Azerbaycan'da Kura ile birleşerek Hazar denizine dökülür. Fırat, Karasu ve Murat suyunun birleşmesinden meydana gelmiştir. Karasu, Erzurum yöresinden, Murat suyu Van gölü çevresindeki Aladağ’dan doğar ve bu ikisinin birleşmesinden meydana gelen Fırat nehri Irak'ta Dicle ile birleşerek Basra Körfezine dökülür. Dicle nehri ve Gölcük yakınlarından doğar.
Doğu Anadolu'nun en önemli gölü Van gölüdür. Bundan başka Erçek, Çıldır ve Gölcük, fazla büyük olmayan göllerdendir.
Nüfus ve şehirler : Doğu Anadolu, yurdun en tenha alanıdır. Ortalama nüfus sıklığı 15 dir. Bölgenin dağlık ve sert iklimi olması, yolların azlığı, burada yaşama şartlarını elverişsizleştirilmiştir. Ovalar arasında fazla yüksek olmayanlar biraz kalabalıktır. En kalabalık yerler Malatya ve Elâzığ taraflarıdır. En az kalabalık olan yerler de Van gölünün doğusu ile Hakkâri dağlık bölümüdür. Doğu Anadolu'nun en önemli şehri Erzurum'dur. Sınırlara doğru-giden yollara hâkim olan Erzurum, bir sınır kalesi özelliğindedir. Bundan başka Kars, Karaköse, Muş, Van önemli merkezlerdir.
Ekonomi : Doğu Anadolu'da halt çiftçilik ve hayvancılıkla uğraşmaktadır. Hayvancılık önemli bir geçim kaynağıdır. Bölgede otlakların zengin olması, yetiştirilen çeşitli ürünlerin, yolla derilmemesi büyük baş hayvanı yetiştirilmesini ön plâna çıkarmıştır.
Bu arada, çukur havzalarda, arpa, buğday, patates ekimi önemli yer tutar.
APOLLON « Mitoloji
Zeus’un ve Leto'nun oğlu olan Yunan tanrısı. Artenüs ve ikiz kardeştirler. Delos adası üzerindeki Kynthos dağında doğmuştur.
Apollon, tarım ve sürülerin tanrısı, gelişen gençliğin koruyucusudur. Dünyanın aydın tarafının egemenidir ve okları ile dünyanın karanlık kuvvetlerini yok eder. Geleceği önceden bildirir. Musa'ların ilham ettiği her türlü çalışmanın, özellikle şairlerin ve bestecilerin koruyucusudur.
LAİKLİK « Devlet
Din ile dünya meselelerinin, siyaset ve hükümet işlerinin ayrı olması. Lâiklik, toplumla ilgili her konuda dini söz sahibi kabul etmez. Dini, her kişinin tek başına ve kendisine ait özel bir inancı olarak kabul eder. Devletin, dinle ilgili konularda söz sahibi olmamasını ister. Lâik bir toplumda, her vatandaş, dilediği dine bağlanmakta ve dinin gerekliliklerini yerine getirmekte serbesttir. Lâik bir toplumda, eğitim ve öğretim, vatandaşları ilgilendiren kanunlar, bu yönden değerlendirilir.
Din ile devlet işlerinin ayrılmağa başlaması ilkin XIX yüzyıl sonlarına doğru Fransa'da başlamıştır. Eğitim ve öğretimin lâik olması, kanunların laikleştirilmesi ile Fransa, ilk lâik devlet olmuştur. Türkiye'de ise lâiklik, Cumhuriyetle birlikte başlamıştır. Saltanatın kaldırılması, hilâfetin Türkiye sınırlan dışına çıkması, eğitim ve öğretimin, Millî Eğitim Bakanlığı kanalı ile laikleştirilmesi, kanunların, bu açı içinde düzenlenmesi, hep Cumhuriyetten sonra olmuştur. Bugün, Türkiye Cumhuriyeti, lâik bir cumhuriyettir.
KABAK « Bitkiler
Kabakgillerden bir bitki. Geniş yapraklı, yerde sürünen bir bitkidir. Meyvesi sebze olarak yenir. Çeşitli türleri vardır. En çok kullanılan sakız kabağıdır. Bundan başka asma kabağı, balkabağı gibi türleri de makbuldür.
ARMA « Devlet
Bir devletin, bir hanedanının ya da bir şehrin alâmeti olarak kabul edilmiş ve ressâm, harf ve çizgiden yapılmış işaretler. İnsanlar, çok eski zamanlardan beri kendilerine mahsus özel armalar kullanmışlardır. Hemen bütün eski milletlerde görülen armalar, asıl XII. yüzyılın ortalarında, bugünkü anlamında bir özellik kazanmıştır. XII. yüzyılın ortalarından sonra, ilkin savaşlarda kalkan ve miğferlere konan işaretler şeklinde başlamış, sonraları daha da gelişerek belli bir sınıf ve asil ailelerin birer arma edinmeleri ile yaygın olmuştur.
Osmanlılar'ın son devirlerinde de (Mahmut II. zamanında) bir devlet arma sı kabul edilmiştir. Bu armada, en üstte güneş ışıkları arasında bir tuğra, altında sonradan kaldırılan tuğranın yarısını kaplayan bir hilâl resmi, hilâlin altında tuğlu bir padişah kavuğu, bağımsızlık, adalet ve kanun remzi olan sancak, kılıç, tabanca, top, süngü, terazi, kitap ve en altta da beş nişan bulunmaktadır. Eskiden hilâlin içinde bulunan “El-müstenid bitevfikat-ir Rabbaniye melik-devlet-il-Osmaniyye” cümlesi, sonradan kalkanın içine alınmıştır.
MENTEŞOĞULLARI « Tarih
Batı Anadolu'da, Anadolu Selçuklu Devleti'nin yıkılmasından sonra kurulan beyliklerden biri. Milas, Balgat, Muğla, Çine yörelerinde kurulmuş bir beyliktir. Menteşoğullarının menşeği hakkında fazla bilgi yoktur. Bu beyliğin, XIII. yüzyılın sonlarına doğru kurulduğu, 1280 yılında bir Menteşe beyinin Aydın kasabasını kuşattığı, başka bir beyin de 1300 yılında Rodos'u almak için uğraştığı bilinmektedir.1391 yılında Yıldırım Beyazit tarafından Osmanlı sınırlarına katılmış, ancak, 1403 yılında Yıldırım'ın Ankara Savaş'ında yenilgiye uğraması üzerine Timur'un yanına kaçmış bulunan Menteşe Beyi Mehmet Bey, memleketine dönerek beyliği yeniden yönetmeğe başlamıştır.Menteşoğulları beyliği, öbür beylikler gibi Osmanlı İmparatorluğu'na katılmıştır (1425).
