Nedir

BUENOS AİRES « Dünya Coğrafyası

Arjantin'in başşehri. Nüfusu 2 milyon 966 bindir. Atlas Okyanusu kıyılarına yakın, Plata ırmağının denize döküldüğü yerde işlek ve önemli bir limandır. Nüfus, ekonomi, ticaret ve kültür bakımından Arjantin'in en büyük merkezi ve Güney Amerikanın en büyük şehridir. Aynı zamanda büyük bir sanayi şehri olan Buenos Aires'te, Arjantin'de bulunan fabrikaların aşağı yukarı üçte biri toplanmıştır. Buones Aires, gerek siyasî, gerek tabiî bakımından, Güney Amerika'nın en önemli şehirlerinden biri olduğu için, büyük bir turistik şehir özelliğini taşır.

BÜYÜK OKYANUS « Dünya Coğrafyası

Kuzey ve Güney Amerika, Asya ve Avustralya arasında uzanan, dünyanın en büyük denizi. Yüzölçümü kenar sahilleri sayılmazsa 164 milyon, kenardenizleri ile birlikte 180 milyon kilometrekaredir. Yeryüzünün bütün karalarının yüzölçümü 149 milyon kilometrekare olduğuna göre, Büyük Okyanus, karalardan da geniş bir alan kaplar. Ortalama derinliği 4.000 metredir. Bununla beraber Filipinler çevresindeki Emden çukuru (10.793 metre) ile dünyanın en derin yerini de içine almaktadır.

Büyük Okyanus ana çizgileri ile bir elipsi andırır. Kuzey - güney uzunluğu 14.500 km. doğu - batı boyu 17.000 km. ye yakındır. Doğu kıyılan az girintili çıkıntılı ve oldukça sadedir. Buna karşılık batı kıyılan son derece girintili çıkıntılıdır ve bir çok adalarla çevrilidir. Bu kıyılarda bir çok kenar denizleri sıralanmıştır.

Gerek tarihten önceki devirlerde, gerekse büyük keşiflerin olduğu zamanlarda gezilen ve insanlar tarafından tanınan Büyük Okyanus, asıl XIX. yüzyıldan sonra bilinen bir deniz haline gelmiştir.

ŞİMŞEK « Genel Coğrafya

Bulutlarda meydana, gelen elektrik akımı sebebi ile bulutlar arasında meydana gelen elektrik akımı. Bulutlar, bu buharlaşma ya da başka sebepler yüzünden elektrikle yüklüdürler. Bulutların bu elektrik yükü, bir buluta ya da yeryüzüne atlarsa şiddetli bir şerare akımı meydana gelir. Bu akım sırasındaki elektrik gücü çok olduğundan, şerare akımı, çok şiddetli olur. Bu elektrik akımı, bulutlar arasında meydana gelmişse buna “şimşek”, bulutlarla yeryüzü arasında meydana gelmişse, buna “yıldırım” adı verilir.

ANTİSEPTİK « Sağlık

Antisepsi (mikropları öldürme) özelliği olan, özellikle bir yarayı iyi etmek için kullanılan maddeler.

Eski devirlerde insanlar, yaraların pansumanında tuzlu maddeler ve şarap kullanmışlardır. Fakat bakterilerin, istenilen şekilde ve maksada uygun bir su rette yok edilmesi kimyasal antiseptiklerle olmuştur. İlk olarak antiseptik maddeyi İngiliz hekimi Lister (1827 -1912 ) yaptığı ameliyatlarda, görülen enfeksiyonların havada bulunan mikroplardan ileri geldiğine kanaat getirerek asit fenikle havayı dezenfekte etmek (mikroplardan temizlemek), pansumanlarda da bol asit fenik koymak suretiyle kullanmıştır.

Bundan sonra yapılan araştırmalar, antiseptik maddeleri genişletmiştir. Bu araştırmalar sonucu çeşitli bakterilere karşı bir çok antiseptikler bulunmuştur. Çeşitli civa bileşikleri (süblime), klorin, fenol, asit borik en kuvvetli antiseptiklerdendir.

LİZBON « Dünya Coğrafyası

Portekiz'in başşehri. Tagus nehri ağzında, denizden 15 kilometre içerde bir şehirdir.Nüfusu 790.000 dir. Dünyanın en güzel limanlarından biridir.

CAİZE « Tarih

Eski şairlerin yazdıkları övgüler karşısında aldıkları para ve armağan. Doğuda genel olarak çok revaçta olan caize vermek usulü, Osmanlılarda da yer etmiş, Osmanlı padişahları ve sadrazamları tarafından, övgü yazan şairlere çeşitti armağanlar, para verilmiş ve bazılarına da devamlı aylık bağlanmıştır.