Nedir
DARPHANE « Devlet
Madenî para basımı yapılan yer. Para basımı, bugün hemen hemen bütün ülkelerde, hükümetlerin kontrolü ve idaresi altında bulunan “darphane” lerde yapılmaktadır.
Para basımı, ilk zamanlarda, devletler tarafından kontrol altına alınmış durumda değildir. Özel kişiler, serbest olarak sikke darbettirebiliyorlardı. Fakat, madenî paranın, kullanılmasının artması ve özel kişilerin darbettikleri sikkelerin her alışveriş sırasında, kontrole tâbi kılınması zorunluluğu bunların ayarına bakmak ve gram olarak miktarını tartmak çeşitli aksaklıklara sebep olduğu için, para basımı (sikke darbı) hükümdarların kontrolü altına (atonniıştfc. Böylece, alış - verişe mübadelesinde kullanılmakta olan “tartılmış para” devrinden, “sayılan para” devrine geçilmiştir.Bugün, eskiden beri gelen bir fikrin devamı olarak para basımı (darp hakta) bir istiklâl, egemenlik işareti ve devletin en önemli haklarından biri sayılmaktadır.Para yapımı için kullanılacak madenin aynı ayarda, eşit ağırlık ve boyda sikkelere bölünmesi ve bu sikkeler üzerine sikkenin değerinin ve bunları çıkaran devletin işaretlerinin basılması, darphanede yapılan başlıca işlerdendir.
Türkiye'de durum : Osmanlı Devleti'nin ilk zamanlarında, komşu beylikler tarafından kullanılmakta olan sikkeler kullanılmıştır. Osmanlı Devletinde ilk para basımı, 1313 yılında yapılmış ve bunlara “akçe-i Osmanî” adı verilmiştir. Bundan sonra her padişahın hükümdarlığa geçişi yıllarında yeniden para basımı yapılmıştır. Cumhuriyet devrinde ilk altın sikke, 5 Ekim 1925 te, Bakanlar Kurulu kararı ile darbedilmiştir. Bu tarihten sonra, çeşitli kıymetlerde gümüş, bronz, nikel ve karışım sikkeler darbedilmiştir.
DAL « Bitkiler
Ağacın gövdesinden ayrılan kollardan her biri. Bitkinin yaprakları, dallardan çıkar
ŞEFAATLİ « Türkiye Coğrafyası
Yozgat İline bağlı bir ilçe. Yüzölçümü 941 kilometrekare, nüfusu 21.264 tür. Yüzeyi vâdilik alanlarla dağlık alanlardan ibarettir. Bağcılık, tahıl ekimi, halkın başlıca geçim kaynağıdır.Merkezi 2.165 nüfuslu Şefaatli kasabasıdır.
BİYOSFER « Biyoloji
Dünyanın çevresinde , canlıların yaşadığı kesimlere verilen ad. “Canlı küre”. Biyosfer, atmosfer içinde 10.000 metreye kadar olan bölümleri içine alır. Bu yüksekliklerde, özellikle bakterilerin ve mantar sporlarının toplandığı tespit edilmiştir. 6700 metreye kadar olan yükseltilerde de, kara hayvanları yaşamaktadır. Denizlerde yaşayan canlıların da 5.000 metreye kadar bulundukları tespit edilmiştir.
Böylece, biyosferin bu iki sınırı içinde yaşayan canlılar, ısı, sıvı şartları ve hayat için gerekli bütün şartların, o bölgelerde bulunma durumları ve nispetlerine göre, çok değişik cinslerde, yaşamalarına devam etmektedirler.
TRABZON « Türkiye Coğrafyası
Doğu karadeniz bölgesinde bulunan illerimizden biri. Yüzölçümü 4511 kilometrekare, nüfusu 532.999 dur. Kuzeyinde Karadeniz kıyıları, doğusunda Rize batısında Giresun ve Gümüşhane illeri bulunmaktadır. Yüzeyi genel olarak dik ve tatlı meyilli dağ yamaçlarından meydana gelmektedir. Bahçe kültürleri, meyvecilik başlıca geçim kaynaklarıdır.
DOLİKOSEFAL « Bilim ve Sanat
Antropoloji biliminde kafatası şekillerinden birine verilen ad. Bu deyim karşılığı olarak Türkçede “uzunkafalı” kelimesi kullanılmıştır. Antropoloji, insan ırklarının tasnifinde, kafatasının biçimine göre sınıflamalar yapmış ve bu biçimlerden braki sefal mezosefal ve dolikosefal şekillerini çıkarmıştır. Buna göre, burun kökü üzerinde ve kas kavisleri arasında bulunan glabella noktasından ölçülen ön-arka uzunluk ile buna dikey olan genişlik arasındaki oran, kafatası şekillerini vermekte ölçü olarak kullanılmaktadır. Bu endis, 74,9 dan küçük olursa, böyle kafa şekillerine dolikosefal adı verilir. Bu endis, 80 den fazla olursa, buna da brakisefal denir.
