Nedir

BALKAN SAVAŞI « Tarih

Balkan devletleri ile Osmanlı İmparatorluğu arasında meydana gelen ve iki safhaya ayrılan savaş (Ekim 1912-Eylüll913).

Birinci safha : Çarlık Rusya'sı bir Balkan birliği meydana getirerek, Osmanlı imparatorluğu'nu Balkanlardan bir kuşatma altına almak istemiş, bu düşüncenin başarı kazanamaması üzerine, Osmanlı İtalyan savaşından istifade ederek Boğazlar üzerinden serbestçe geçebilmek teşebbüsünde bulunmuştur. Bu isteği de olmayınca, Balkan devletlerini Osmanlı İmparatorluğu üzerine saldırtmak teşebbüsüne geçmiştir. Balkan devletleri arasındaki en önemli anlaşmazlık olan Makedonya meselesine bir hal çaresinin bulunması üzerine, Osmanlı İmparatorluğu'nun Balkanlar'daki ordusunu terhis etmesinden istifade edilerek Bulgaristan, Sırbistan, Yunanistan ve Karadağ hükümetleri üç gün içinde eski Sırbistan, Makedonya, Arnavutluk ve Girit'e bağımsızlık verilmesi teklifinde (3-Ekim 1912) bulunmuşlar, bu isteklerinin Osmanlılar tarafından kabul edilmemesi üzerine de ilkin Karadağ, sonra da öbür devletler, Osmanlı İmparatorluğu ile savaşa girişmişlerdir. Osmanlı İmparatorluğu'nun bozuk idaresi yüzünden, Balkan devletleri, bu savaştan galip olarak çıkmışlardır. Osmanlı orduları her tarafta yenilgiye uğramış, Edirne düşmüş ve Bulgarlar Çatalca'ya kadar gelmişlerdir. Mayıs 1913 de Londrada toplanan bir konferans sonucu Bal kan devletleri ile Osmanlı İmparatorluğu arasında bir anlaşmaya varılmış, Selanik güney Makedonya, Girit, Yunanlılar'a Kuzey ve Orta Makedonya Sırbistan'a: Trakya, Edirne, Kavala ve Dedeagaç Bulgarlar'a bırakılmıştır. Böylece Balkan Savaşı'nın birinci safhası Osmanlı İmparatorluğu'nun büyük bir yenilgisi ile son bulmuştur.

İkinci safha : Sırplarla Yunanlılar, Bulgarların bu kadar büyümesine razı olmayarak, kendi aralarında Bulgarlara karşı bir antlaşma yapmışlar ve Bulgaristan'a karşı taaruza geçmişlerdir. Bâ-ı Âli baskını sonucu iktidara geçen İttihat ve Terakki partisi ileri gelenleri, bu fırsattan istifade ederek Osmanlı ordusuna taarruza geçmişlerdir. Edirne'yi aldıktan sonra Bulgar ordusunu her yerde yenilgiye uğratmışlardır. 40 gün süren Balkan Savaşı'nın bu ikinci safhasında Bulgarlar barış teklif etmişler Bükreş'te yapılan antlaşma ile (Bk: Bükreş Antlaşmaları) Meriç sınırı olarak kabul edilmiş. Edirne ve Kırklareli geri alınmış, fakat Balkanlar'daki büyük Türk ülkeleri elimizden çıkmıştır.

VATİKAN « Dünya Coğrafyası

Katolik kilisesinin ruhanî lideri olan Papaların yönetiminde bağımsız bir devlet. Roma'da Vatikan çevresinde bulunmaktadır. Yüzölçümü 44 hektardır. Nüfusu da yaklaşık olarak 1.500 kişidir. 1929 yılında Mussolini ile Papalık arasında imza edilen bir bağımsız bir şehir devleti olduğu kabul edilmiştir. Dünyanın en küçük bağımsız devleti durumundadır Vatikan sarayı, müzesi büyük kilise, bir istasyon, bir kaç resmî daire, bir kaç bina, bu devletin sınırları içinde bulunmaktadır.

AKDAĞ « Türkiye Coğrafyası

Anadolu'nun birçok bölgelerinde bulunan dağ ve tepelere Akdağ adı verilir. Bunların başlıcaları şunlardır:

1-Güney Anadolu Bölgesinde, Teke yarımadasındaki Akdağ (3.086 m.)

2-Ege Bölgesinde, Büyük Menderes nehrinin yukarısında ve Çivril kasabasının doğusundaki dağ topluluğu.

3-Ege Bölgesinde, Büyük Menderes nehrinin güneyindeki Denizli sıra dağlarındadır (2198 m.)

4-Güney Anadolu ile İç Anadolu', mm birleştikleri göller bölgesindedir.

5-İç Anadolu'da Dinar kasabasının 4 kilometre güneyindedir. (2.276 m.)

6-Ege Bölgesinde, Karaburun yarımadasını meydana getiren dağ topluluğu içindedir. (1.212 m.)

7-Göller Bölgesinde, Eğridir ve Beyşehir gölleri arasındadır.

8-Doğu Anadolu Bölgesinde, Erzincan'ın 30 kilometre güneyindedir.

9-Güney Anadolu Bölgesinde, Antalya Körfezi ile Beyşehir arasına düşen ve Orta Torosların yaylalarından biridir. (2.771 m.)

10-Güney Anadolu Bölgesinde, Orta Toroslarda, Elmalı kasabasının 40 kilometre kuzey batısındadır. (3024 m.)

11-Güney Anadolu Bölgesinde, Ulukışla ile Karaisalı arasında ve Pozantı kasabasının hemen doğusundadır. (2471 m.)

12-Doğu Anadolu Bölgesinde, Malatya şehrinin 35 km. güneyinde Malatya Dağları topluluğundadır (2551 m.)

13-Doğu Anadolu Bölgesinde, Araş vadisi kuzeyindeki Gülübağdat Dağlarından ve Oltu sıradağlarındandır. (3030 m.)

14-Doğu Anadolu Bölgesinde Ergani kasabasının 32 km. batısında Ergani sıra dağlarındadır.

15—İç Anadolu bölgesinde, Kayseri dağlarındandır. (2550 m.)

ULUKIŞLA « Türkiye Coğrafyası

Niğde iline bağlı bir ilçe. Yüzölçümü 1.593 kilometrekare, nüfusu 24.180 dir Yüzeyi ormanlarla kaplı dağlık alanlardan ve tarıma elverişli tatlı meyilli yamaçlardan ibarettir. Hayvancılık halkın başlıca geçim kaynağıdır.Merkezi 4.524 nüfuslu Ulukışla kasabasıdır.

AMPERMETRE « Fizik

Elektirik akımının şiddetini ölçmeye yarayan bir ölçü âleti. Akımın ısıtıcı ya da magnetik etkisine dayanarak çalışır.

Akımın magnetik özelliğine dayanarak yapılan ampermetrelerde, hareket eden kısım tel sarılmış bir bobinden ibarettir.

Bu bobin, yumuşak demirden yapılmış bir çekirdeğin etrafında bulunur. At nalı şeklindeki bir mıknatısın kutupları, hareket eden kısmı arasına almıştır. Hareket eden kısmın ucuna bir işaret çubuğu tutturulmuştur. Çok ince bir yayın yardımı ile çubuk sıfır noktasında durur.

Akım geçince bobin mıknatıslanır. Bu mıknatıslanma sonucu, bobin döner. Bobinin dönme açısı akımın şiddetini gösterir. İşaret çubuğunun gösterdiği bu açı, bobinin dönme süratine göre büyür veya küçülür.

Akımın ısıtıcı özelliğine dayanarak da termik ampermetreler yapılmıştır.

AMOR « Mitoloji

Resim ve heykellerde kanatlı bir çocuk şeklinde tasvir edilen aşk tanrısı Ares ile Afrodit'in oğludur. Oklarının değdiği kimse aşka tutulur. Hırçın, yaramaz ve merhametsizdir. İnsanlara ve hattâ tanrılara eziyet etmekten hoşlanır.

Dünyanın yaratıcı, üretici prensiplerinden biri mertebesine çıkarılan Amor, M. Ö. beşinci yüzyıldan itibaren çıplak vücutlu ve kanatlı bir çocuk şeklinde tasvir edilir ve Afrodit'le birlikte gösterilir. Ruh'u temsil eden Psykheyi sevmiş ve ona çok acılar çektirmiştir. Yunanca adı Eros'tur.