KARTACA

KARTACA « Dünya Coğrafyası

Afrika'da şimdiki Tunus şehrinin bulunduğu yarımadanın yakınlarında Milâttan sekiz yüzyıl önce Fenikeliler tarafından kurulmuş eski bir şehrin ve bu şehri başkent yapan medeni ve kuvvetli bir cumhuriyetin adı. Kartaca'nın kuruluşundaki efsane tarihlere geçmiştir: Fenike şehirlerinden Sayda'da hüküm süren Belus'un kızı ve Pygmalion' un kız kardeşi Didonya da Elissa, kocasının öldürülmesi üzerine kendisine bağlı kalanlarla birlikte Kuzey Afrika'ya kaçmış ve oralarda hüküm süren kraldan kendisine bir öküz derisinin kaplayacağı kadar yer verilmesini rica etmiş. Bu öküz derisi iznini aldıktan sonra deriyi kıl kadar ince şeritler halinde keserek onun çevirebildiği genişlikteki arazi üzerine Fenike dilinde “yeni şehir” demek olan “Kart hadaç”ı kurmuştur. Bu ad sonraları Araplar tarafından “Kartaca” ya çevrilmiştir. Böyle bir masalla kurulduğu söylenen şehir, Fenike göçmenlerinin çoğalması, halkının o zaman medeniyetine göre ileri ve özellikle denizcilikte büyük bir bilgiye sahip bulunması, toprağın da bereketli olması yüzünden az zamanda servet ve kudret kazanarak önemli bir devlet hâline girmiştir. Kartaca, civa. rmdaki şehirleri istilâdan sonra donanmaları aracı ile Afrika ve İspanya kıyılarını, Malta, Sardunya, Balear ve Kanarya adalarını ve Sicilya'nın bir bölümünü ele geçirmiştir. Zamanının en kuvvetli deniz devleti haline gelen Kartaca Cumhuriyeti ile Roma Cumhuriyeti arasında Sicilya yüzünden Milâttan 264 yıl önce savaş çıkmıştır .(Pön Muharebesi). Bunlar üç devre olarak devam etmiştir. Birinci 22 yıl sürmüş ve neticede Karta, çalılar Sicilya'dan çekilmeye mecbur kalmışlardı. 17 yıl süren ikinci Pön savaşlarında meşhur Kartaca komutanı, Hannibal Romalılara karşı birçok zaferler kazandı ve İtalya'ya hücum etti ama sonunda İspanya'daki memleketlerini kaybetti. 149 dan 146 ya kadar üç yıl süren üçüncü Pöh muharebesi Afrika toprağında geçmiş ve Kartaca Cumhuriyetinin mahvolmasıyla neticelenmiştir. Kartaca şehri, sonraları Romalılar tarafından tekrar canlandırılmış ve Afrika'daki Roma egemenliğinin pek parlak bir merkezi olmuştur ama 698 de Arapların eline geçerek bir ihtilâl sonucunda yakılmış ve bugün ancak Fas şehri civarında bazı harabeleri kalmıştır. Kartacalılar din, dil ve medeniyet itibariyle Fenikelilerden farklı değillerdir